Nội dung chính
Campuchia đã bắt và dẫn độ Chen Zhi, người đứng đầu mạng lưới lừa đảo trực tuyến toàn cầu, sang Trung Quốc – một bước đi chiến lược trong cuộc chiến chống tội phạm mạng xuyên biên giới.
Những bước chuyển giao quan trọng
Vào ngày 7/1, Bộ Nội vụ Campuchia công bố đã bắt giữ ba công dân Trung Quốc, trong đó có Chen Zhi, sau đó chuyển giao họ cho cơ quan thực thi pháp luật Trung Quốc. Quyết định hủy quốc tịch Campuchia của Chen được thực hiện theo sắc lệnh hoàng gia vào tháng 12/2025.
Ngày 8/1, truyền hình nhà nước Trung Quốc phát sóng cảnh Chen Zhi, bị trùm đầu và còng tay, rời máy bay khi bị dẫn độ. Bộ Công an Trung Quốc coi vụ bắt giữ này là “thành tựu lớn” trong hợp tác thực thi pháp luật.
Lý do chiến lược của Campuchia
Chuyên gia Pavin Chachavalpongpun, giáo sư tại Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á, Đại học Kyoto, cho rằng Campuchia ưu tiên lợi ích quốc gia, khi Trung Quốc là nhà đầu tư lớn nhất của nước này, đồng thời là đối tác quốc phòng quan trọng. Việc dẫn độ Chen Zhi giúp Phnom Penh giảm áp lực từ phương Tây, đồng thời khẳng định mối quan hệ hợp tác chặt chẽ với Bắc Kinh.
Theo Phó Thủ tướng Sun Chanthol, “khi có đủ bằng chứng, chúng tôi hành động theo quy định của pháp luật”. Ông không giải thích lý do chọn Trung Quốc thay vì Mỹ, nhưng nhấn mạnh ưu tiên quốc gia.
Áp lực quốc tế và phản ứng của các nước
Liên Hợp Quốc ước tính có hơn 100.000 người bị ép buộc tham gia các hoạt động lừa đảo trực tuyến tại Campuchia. Bộ Tài chính Mỹ báo cáo các mạng lưới lừa đảo ở Đông Nam Á đã chiếm đoạt ít nhất 10 tỷ USD từ nạn nhân Mỹ trong năm qua.
Hoa Kỳ và Anh đã truy tố Chen Zhi vào tháng 10/2025 với cáo buộc lừa đảo và rửa tiền, trong khi Mỹ đã thu giữ khoảng 15 tỷ USD giá trị Bitcoin liên quan. Singapore, Đài Loan và Hong Kong cũng đã tịch thu tài sản của ông.
Phản hồi của Trung Quốc và triển vọng tương lai
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Mao Ninh, cho biết sẽ công bố thêm chi tiết và khẳng định Trung Quốc sẵn sàng tăng cường hợp tác với các nước láng giềng, bao gồm Campuchia, để bảo vệ an ninh mạng và tài sản của người dân.
Jacob Daniel Sims, chuyên gia tội phạm xuyên quốc gia tại Đại học Harvard, nhận định Campuchia đã chịu áp lực quốc tế lâu dài và việc bàn giao Chen Zhi là cách hiệu quả nhất để giảm bớt căng thẳng và đồng thời thể hiện sự hợp tác với Trung Quốc.
Bà Chou Bun Eng, Phó Chủ tịch Ủy ban Quốc gia chống Buôn người Campuchia, nhấn mạnh rằng không thể đổ toàn bộ trách nhiệm lên Campuchia và kêu gọi các quốc gia khác cũng phải chịu trách nhiệm trong cuộc chiến chống lừa đảo xuyên biên giới.
Với việc dẫn độ Chen Zhi, Trung Quốc đã khẳng định vị thế lãnh đạo trong việc trấn áp các băng nhóm lừa đảo mạng, trong khi các khu vực như Thái Lan và Myanmar cũng đang chịu áp lực tương tự.
Thanh Tâm (Theo NY Times, AFP, AP, People’s Daily)